विचार


गैर आवासिय नेपाली र खाडीका प्रबासी नेपाली :- शालीक राम आचार्य

शालीक राम आचार्य  गैर आवासिय नेपाली भन्ना साथ नेपाली मुलका बिदेशी नगरिक बुजिन्छ हुन त गैर आवासिय नेपाली पनि नेपालआमाकै सन्तति हुन तर ..............यि नेपाल आमाका यस्ता सन्तति हुनजसले निहित स्वार्थका लागि आफ्नो देशलाई त्यागेर पश्चिमेली उच्च स्तरको रहन सहन अपनाउँदै आयका छन ।

" अबका दिनहरुमा स्त्री र पुरुषबिच लहराउने प्रेमको फूल फुल्ने छैन " : - लक्ष्मण सिटौला

लक्ष्मण सिटौला    सन्सारका प्रायस् सबै देशहरुमा महिलाहरुका लागि  विशेष सुरक्षा कानुन बनाइएको हुन्छ । महिलालाई बढी अधिकार ,  सम्मान , माया र सुरक्षीत बनाइएको हुन्छ । सदियौ देखी बेलायती शासन सत्तामा एलिजावेत र भिक्टोरियन ( महिला ) युगको शासन कायम रह्यो त्यसको प्रभाव युरोपेली मुलुकहरू देखि सन्सारका प्रसिद्ध देश अमेरिका क्यानडा अस्ट्रेलियामा समेत पर्यो र महिलाहरुको हितमा कानुनहरु निर्माण भए लागु पनि भए । बेलायती महारानीहरुले स्त्री जाति लाई उपल्लो स्थानमा राखेर हेरिनुपर्ने परम्परा निर्माण गरे र प्रभावित भए सन्सारका सबै शासक बर्ग । पुर्वीय परम्परामा ...

मधेशको समस्या र राष्ट्रियताको अन्तरसम्बन्ध : – मोहनविक्रम सिंह

लेखक :– मोहनविक्रम सिंह मधेशको समस्याबारे विचार गर्दा शुरुमा नै मधेशका आम जनता र मधेशवादीका बीचको अन्तरबारे स्पष्ट हुनुपर्ने र तिनीहरूको बीचको अन्तरलाई सही अर्थ, सन्दर्भ वा परिप्रेक्षमा बुझ्नु पर्ने आवश्यकता छ । मधेशी भनेर हामीले त्यहाँका आम जनतालाई बुझ्दछौँ । तराईको सम्पूर्ण क्षेत्रलाई मधेश भन्न : मिल्छ कि मिल्दैन वा त्यसलाई तराई भन्नु पर्दछ रु त्यसबारे मतैक्यता छैन । तर अहिले हामी त्यो विषयको छलफल पट्टि लाग्दैनौँ । मधेशी भन्ने तराईको एउटा खास समूदाय हो र त्यहाँ अरू पनि कैयौँ समुदायहरू बस्दछन्, जसमध्ये थारु समुदाय तराईमा प्राचीन कालदेखि बस्दै आएको एउटा ज...

"सरकार ! मिल्छ भने मलाई पनि एयरपोर्टसम्म भि आई पि गाडी पठाईदिनु" :- दिल प्रसाद पौडेल

दिल प्रसाद पौडेल बाग्लुङ, राङ्खानी हाल मस्कट, ओमन । म एक बिकट गाउँमा जन्मिएर हुर्केको न्यून बर्गिय परिवार को एउटा सदस्य हु । छोरा हु । मलाई मेरा बा आमाले दिनभरी खेती किसानी गरेर, अर्काको घरमा गोठालो बसेर, भांडा माझ्दै विभिन्न गाली र वचन सहदै मलाई बिहान बेलुका खान पुग्नेजती जम्मा गरेर खोले र सिस्नुको तरकारी संग मकै को पिठो मागेर ल्याएको महिमा घोलेर खुवाउनुहुन्थ्यो । मलाई राम्रोसंग याद छ मेरी आमाले म चक्लेट खाने पैसा चाहियो भनेर रुदा , कराउदा चिच्याउदा पटुकीको फुर्कोमा बांधेर राखेको एक मोहोर निकालेर गाली गर्दै मेरो हातमा थम्याईदिनु हुन्थ्यो ।मेरो बाबाल...

म थाकेको छैन, म हारेको छैन :- विश्वमान आङ्गदेम्बे

अमेरिकावासी सम्पूर्ण एन.आर.एन.दाजु-भाई, दीदी-बहिनी, तथा बुवा-आमाहरूमा हार्दिक नमस्कार ! निर्वाचन हुनुनै सबैको जीत ! भर्खरै सम्पन्न एन.आर.एन, अमेरिकाको निर्वाचनमा सर्वप्रथम मलाई आशा, माया, तथा विश्वास गरेर मत दिनुहुने करिब ३,००० एन.आर.एन. सदस्यहरुलाई म भित्र हृदयदेखिनै धन्यवाद तथा कृतज्ञता ज्ञापन गर्न चाहन्छु।  निर्वाचन जित्नु भएका मेरा प्रतिपक्षी पवन योञ्जन जीलाई बधाई दिन चाहन्छु। जित्नुहुने पून निर्बाचित अध्यक्ष डा. केशव पौडेल लगायत ३१ जनै नव-निर्वाचित एन.सी.सी. र आई.सी.सी.का पदाधिकारी तथा सदस्यहरु तथा २० वटा च्याप्टरका अध्यक्ष तथा पदाधिकारीहरुलाईलाई बध...

हारेको ( एन.आर.एन.) अमेरिका, र जितेका बिजेताहरु :- दिक्षा बस्नेत

मिती  २०१७ - सेप्टेम्बर ५ र ६ मा NRN अमेरिकाको निर्बाचन मिती तय गरिएको निर्वाचन कमिटीले सुचना सार्वजानीक गरेको थियो, र East America   को समय अनुसार सेप्टेम्बर ६ को राती १२ बजे चुनावी समय अर्थात भोट हाल्ने समय  अन्तत  सकिएको थियो र करिव १ घण्टा पछी चुनावी घोषणा सबै लाई जानकारी भैसकेको थियो ।   मिति २०१७/९/९ मा Published गर्ने भनिएको चुनावी घोषणा, जहा चुनाव सकिन पाउदा नपाउदैं छताछुल्ल हुन्छ भने निर्बाचन कमिटीले ती ४ १५ तिरेर सदस्य बनीर भोट गरेका सदस्यलाई दिने जबाफ केहि छ ? उहाँहरु नाजबाफ हुनुन्छ, किनकी आफ्नो खेलको अन्त्य सहर्ष स्वीकार्नु बाहेक अरु प्रतिबाद फलदायी छैन।  ...

" जनप्रतिनिधि बन्नु भनेको तपाईंलाई जनता शोषण गर्ने लाइसेन्स दिएको होइन :- लक्ष्मण सिटौला

लक्ष्मण सिटौला  सुनिदैछ काठमाडौं महानगरका मेयर उपमेयर र कार्यलय कर्मचारीहरु बिच झगडा सुरु भयो । द्वन्द प्रतिद्वन्द सुरु भयो । बिसौ बर्षदेखि जनप्रतिनिधि बिहिन थिए गाउँपालिकाहरु नगरपालिकाहरु । तालमेलका आधारमा उम्मेदवारी उठाउनु नै गलत थियो । किनभने एउटै पार्टीका नेताकार्यकर्ता त  खुकुरी हानाहान गर्छन भने दुई भिन्न ध्रुवका मेयर र उपमेयर कसरी मिल्छन ? हामी नेपालीहरुको ठुलो रोग नै मिलेर काम गर्न नसक्नु हो । मिलेर काम गरेको भए यो देश दश बर्से मावोवादी द्वन्द्वमा जादैनथ्यो । पन्चायतका हनुमानहरुको अत्याचार यति बढयो कि फूलका गमला भित्र सुनका धाउहरु फल्न थालेक...

के हो श्राद्ध ? किन र कसका लागि गर्ने ? ज्योतिष शास्री राजेन्द्र खनाल

ज्योतिष शास्री राजेन्द्र खनाल, वासिंटन डिसी, अमेरिका    तपाइ हामी संसारको जुन सुकै ठाउँमा पुगे पनि हाम्रो वैदिक सनातन धर्म जस्तो वैज्ञानिक तथा व्यवहारिक धर्म कुनै पनि ठाउँमा भेट्टाउन सकिँदैन ।  हाम्रो सनातन धर्ममा देवतालाई जति प्रशंसा र सम्मान गरिन्छ त्यति नै सम्मान र प्रशंसा आफ्ना पितृहरुलाई गर्नु भनी बताइएको छ । आफ्ना पितृहरु भन्नाले आफ्नो घर र मावली घरमा सद्गति भइसकेका अर्थात् मृत्यु भएको एक वर्ष पुगिसकेकालाई भनिन्छ ।    सबैभन्दा नजिकका पितृहरुमा घरतर्फका तीन पुस्ता र मावली तर्फका हजुरबुवादेखि माथि तीन पुस्ता पर्दछन् । अब बुझिसक्नु भएहोला श...

नेपाल सिद्याउने ४० प्रमाणहरु :- मिन बहादुर पन्डित

मिन बहादुर पन्डित  नेपाल सिद्याउने ४० प्रमाणहरु :-​ १. बिनाकारण नाकाबन्दी लगाउनु,  २. चार चार बर्ष सम्म समिधान जारि गर्न नदिनु, ३. तिब्र जन आक्रोस र जनदबाब सहन नसकेर मात्र समिधान जारि गर्न राजनीतिक पार्टी बाध्य भएका थिए, नत्र त् भारतले  ४ बर्ष लाग्दा समेत समिधान       जारि नगर्न सक्दो दबाब दिएको कुरा लुकेको छ र ? ४. बिरेन्द्रको सान्ति क्षेत्रको प्रस्ताब नमानेर नेपाललाई क्रान्त्रि क्षेत्र बनाउने रणनीति लिनु , ५. राष्टिय अडान लिएका कारण केपी सरकार गिराइनु , ६. सुसिल कोइराला सरकार हुदै नाकाबन्दी लगाउनु भनेको जुन  सरकार भए पनि नेपाललाई अस्तिर बनाउने र ...

नारी नेत्रित्व : सम्भावना र चुनौती :- कल्की हीमाली

कल्की हीमाली फ्रान्सका सम्राट नेपोलियन बोनापार्टले भनेका थिए, “मलाई असल आमा दिनुहोस्, म तपाईंहरुलाई असल राष्ट्र दिने छु”। यसबाट धेरै अगाडि देखी नै नारिहरु को उच्च मुल्याङ्कन भएको भएको छ। एक नारी पुरुष भन्दा कुनै पनि कुरामा पछी छैन बरु उनी  त्यागको प्रतिमूर्ती बन्न सक्छिन, शान्तीमा सरस्वती र लक्ष्मी बन्न सक्छिन भने युद्दमा उग्रचन्डी ।  नारिहरुले चलाएको संस्थामा बढी पारदर्शिता र गतिशिलता देखिएको छ। भारतको ईतिहासमा इन्दिरा गान्धी र बेलायतको ईतिहासमा मार्गरेट थ्याचर, वर्तमान विश्वमा  सर्वाधिक शक्तिशाली नारी तथा जर्मनीको चान्सलर यन्जेला मर्केलले उच्...

"नेपाली नेताको अन्तिम लक्ष्य नेपाल बनाउने होइन,आफु कसरी बन्ने हो ":- लक्ष्मण सिटौला

लक्ष्मण सिटौला अलिकति पनि लाज बचेको भए यो ६०१ जनाको भेडा भेडि गोठमा अरु २०० भेडा भेडि थप्ने कुचक्र रचिन्नथ्यो होला संघियता त - मिलेर आमाको शरीर भाग लाउने लूटपाटको राजनीति पो रे छ !! हरेक प्रदेशमा पेट्रोल पम्प राख्ने निहुमा भ्रष्टाचारको श्रीगणेश सुरु हुनथाल्यो  शीर टाउको गर्धन छाती आँखा पेट लुछ्नु र भागमा पर्नु कागतालिमा पर्नु हो कम्मर मुनिका तत्वहरु पाउनेले अभागी भनिरहेछन आफैलाइ यतिबेला 

अमेरिकामा पिल्सिएका नेपालीको मन :- प्रेमबहादुर शाही

  प्रेमबहादुर शाही आज विश्वभर अमेरिका भन्ने शब्द आफैमा गौरव वान भएको छ । त्यहाँको डलरले आज विश्व बजार खाएको छ । उनीहरु नयाँ प्रविधिको आविष्कारमा दुई कदम अगाडी आफ्ना सफलताका पाईलाहरु चाल्दैं गएका छन । अमेरिकामा उत्पादिन हुने सामाग्रीहरुसँग अन्य देशका उत्पादन सामाग्रीहरुले प्रतिस्पर्दा गर्न सक्ने अवस्था पनि छैन । त्यसैले शु–सम्पन्न अमेरिकाले आफ्नो देशका नागरिकहरुलाई विभिन्न किसिमका सेवा सुविधा दिने गरेको छ । तर सोहि देशमा आई पुगेका आप्रवासीहरुको र्आात विभिन्न किसिमको वाहाना बनाई अमेरिका भासिएकाहरुका मानिसको जीवन कस्तो होला ? सवैको मनमा यो कुराले कौ...

छुुट्टीमा गएर फर्कन नपाउदा खाडीका महिलामा तनाव :- सालिक राम आचार्य

सालिक राम आचार्य  मस्कट, ओमान   सरकारले खाडीका महिलाहरु लाई हेर्ने नजरले गर्दा वैदेशिक रोजगारी का लागि खाडीमुलुकमा रहेका घरेलु कामदार महिलाहरुमा तनाव भयको छ ।  लामो समयदेखि खाडी मुलुकहरु मा घरेलु काम गर्दै आएका महिलाहरू चार्ड पर्व आउना साथ आखाँभरि आंसु राखेर  आफ्नै सरकार र सरकारी निकायलाई धिक्कारेर बस्न बाध्य भएका छन । आफु १० देखि १२ वर्षसम्म यौटै घरमा काम गर्दै आएका ति महिलाहरु आफु ले यौटै देशमा बर्सेनि बिताए पनि अहिले छुुट्टीमा गएर फर्कन नपाउने नियम  नालायक सरकारका गैरजिम्मेवार कर्मचारीले लागू गरेपछि समस्यामा परेका हुन ।

"नेपाल खत्तम छ भन्नेहरुलाइ जेल हाल्नुपर्छ " - लक्ष्मण सिटाैला

हामी सग सिङ्गो नेपाल छ । हामी एक सार्वभौम सम्पन्न शक्तिशाली रास्ट्र हौ । हामी अतुलनीय छौ । हामी सग अरु कसैसग नभएको हिमालय पर्वत श्रृङखलाहरु छन । हामी सग पृथ्वीको आधा पाटाेलाइ शान्तिले छोप्ने भगवान बुद्ध छन । हामी सग कहिले नसकिने पानीको मुहान छ । हामी सग सन्सारलाइ उज्यालो दिन सक्ने बिजुली छ । हामी सग अन्त कतै नभेटिने विविध प्रकारको सस्कृति छ । हामी सग वीरता छ। हामी सग सहिष्णुता छ। हामी अरु भन्दा भिन्न छौ । हामीमा विविध जातीय एकता छ । विविध धर्म छ । हामी सग सबथोक छ, बिद्या , बुद्धि , विवेक । सबैभन्दा ठुलो कुरात हामी सग त्यो अदम्य साहस छ जस्को कारण अग्रेज लाई पनि हामीले धपाए...

गृह मन्त्रालय सुधारको पहल गर्दा प्रोपोगाण्डा किन ? मधु लम्साल

मधु लम्साल   गृहमन्त्री जनार्दन शर्माले गृहमन्त्रालयमा सुरक्षा विज्ञको रूपमा पूर्व एआइजी सुरेन्द्रबहादुर शाहलाई नियुक्त गरेपछि अहिले तरङग ल्याएको छ । आम नागरिकलाई शान्ति सुरक्षाको प्रभावकारीता महसुस गराउन, देशमा संघीयता लागू गराएर गृहप्रशासनलाई चुस्त दुरूस्त तुल्याउन र गृहमन्त्रालय तथा मातहत तीनवटै सुरक्षा निकायलाई नयाँ आयामकासाथ अगाडि बढ्न मन्त्रालयले नयाँ कार्ययोजना ल्याउनु स्वभाविकै हो । यही अभिप्राय अनुरुप नेपाल प्रहरी संगठनमा ३ दशक पुरा गरी हालै अवकाश प्राप्त देश विदेशको सुरक्षा रणनीतिसँग चिरपरिचित शाहको नियुक्ति अत्यन्त सान्दर्भिक देखिन...

बोष्टन सप्ताह कस्तो भयो ? एक दृष्टिकोण , यम पौडेल

यम पौडेल    बोष्टन सप्ताह ( अगष्ट ६ ) १२ र १३, २०१७० धुमधामसँग सम्पन्न भयो । पशुपतिनाथको मन्दिर र बुद्द स्तुपा सहित नेपाली कम्युनिटि सेन्टर बनाऊने ऊद्देश्यले आयोजित भागवत सप्ताह सात दिनले नपुगेर एक दिन थपेर आठ दिनमा समापन गरियो । सँभवत स् बिदेशका भएका भागबत सप्ताहहरुमा धेरै दान  सँकलन भएको सप्ताह, बोष्टन सप्ताह हुनुपर्छ । निकै चर्चा भएको क्यालिफोर्निया सप्ताहमा बाह्र लाख चालिस हजार र न्यु योर्क सप्ताहमा पाच लाख पच्चिस हजार डलर ऊठेको जनाइएको थियो तर बोष्टन सप्ताहमा आयोजकको तारगेट लक्ष्य भन्दा पनि धेरै १५ लाख ५५ हजार डलर सँकलन भएको प्रारम्भिक बिबरण आइसक...

विविधतामा समाबेशिता :- सुनिल बाबु पन्त

सुनिल बाबु पन्त हामी नेपालीहरु नेपाली(नेपाली विचको भौगोलिक, सांस्कृतिक, भाषिक लगायतका विविधतामा गर्व गर्छौं र भन्छौंस् नेपाल विविधताले भरिएको देश हो भनेर। तर अन्य केहि आधारका विविधतामा गर्व गर्ने ठांऊ भने अझै बनि सकेको छैन नेपालस जस्तै लिङ्ग, जात(जाति, यौनिक तथा लैङ्गिक पहिचान, अपाङ्गता, परम्परागत पेशा, भौगोलिकता आदिका आधारमा अझै पनि हेला-होचो भावको समना गर्नु पर्ने हुन्छ बिभिन्न समुदायका मानिसहरुले। आधुनिक नेपालका निर्माता राजा पृथ्वी नारायण शाहले आज भन्दा करिव ३०० बर्ष अगाडि “यो देश चार जात छत्तिस वर्णको फूलवारी हो” भन्नु कुनै क्रान्ति भन्दा कम थिएन। तर...

अघि बढ सुरेन्द्र सा’प हात्ति लम्केझैँ :- मधु लम्साल

मधु लम्साल एउटै अशल व्यक्तिको कुशल व्यवस्थापनले नसोचेको काम पनि गर्न सकिन्छ भन्ने कुलमान घिसिङले नेपाल विद्युत प्राधिकरणमा गरेरै देखाइदिएका छन् । १८ देखि २० घन्टासम्म लोडसेडीङ खेप्न बाध्य हामी राजधानीबासी आज अक्कलझुक्कल बत्ति निभ्यो भने पनि किन, के भएछ र बत्ति गएछ भन्ने गर्छाै ? चैत्र÷वैशाखको खडेरीमा समेत लोडसेडीङको तालिका आवश्यक परेन । कहाँ त्यतीमात्र हो र ? उनैको बुद्धिमत्तापूर्ण विद्युत व्यवस्थापनले वर्षाैदेखि वार्षिक करोडौं नोक्सानी बेहोर्दै आएको नेपाल विद्युत प्राधिकरण यसै वर्षदेखि नाफाको बाटोमा अग्रसर भएको छ । यसको मतलव कुलमानले मात्र यतीसब गरे...

समिक्षाको मोडमा उभिएको आदिवासी आन्दोलन :- गोबिन्द छन्त्याल

गोबिन्द छन्त्याल नेपालको आदिवासी जनजाति आन्दोलन भनेको विभेद र उत्पीडनको गर्भबाट जन्मिएको आन्दोलन हो । राज्यद्वारा लामो समयदेखि विभेदमा पारिएकाले सृजित संगठित अभियान हो । यो आक्रोश र असन्तुष्टिको अभिव्यक्ति हो । एकल नश्लीय÷जातीय हैकमवाद बिरुद्धको सशक्त प्रतिकार हो । राज्यको नीति, नियत र व्यवहारको अदुरदर्शिताको परिणामको उपज हो, आदिवासी आन्दोलन । देशको राजनीतिक, सामाजिक, सांस्कृतिक, आर्थिक, धार्मिक अवस्थाहरू बदलिएको परिस्थितिमा नेपालको आदिवासी जनजाति आन्दोलन गम्भीर समिक्षा गनुृपर्ने मोडमा उभिएको छ । संविधान जारी पश्चात्को राजनीतिक अवस्था र आदिवासी जनज...

माफिया राज्यब्यबस्था संग सत्याग्रह मार्फत जनताका लागि लड्दैछन डा. के.सी. - सन्तोष खडेरी

माफिया राज्यब्यबस्था संग सत्याग्रह मार्फत जनताका लागि लड्दैछन डा. के.सी. - सन्तोष खडेरी स्वास्थ्य सेवा र शिक्षाको ब्यापारीकरणमा राज्यका ब्यबस्थापिका , न्यायपालिका र कार्यपालिका यी तिनै निकाय तिव्र प्रतिष्पर्धाका साथ लागेका छन्। शक्ति पृथकिकरणको सिद्धान्त अनरुप एउटाको लगाम अर्कोले कस्ने भए पनि यहाँ त सबैपक्ष एउटै एजेन्डाका साथ अगाडि बढेकाले कसले कस्लाई उछिन्ने भन्ने ध्याउन्नमा मात्र छ यहाँ राज्य। सर्वशुलभ स्वास्थ्यसेवा र सुलभ मूल्यमा गुणस्तरीय स्वास्थ्य शिक्षाको माग राखी २०६९ यताका ५ बर्षमा ११ औं पटक आजका दिन सम्म गरि कूल १३७ दिन सम्म सत्याग्रह गर्दा समे...

"सरस्वतीको बारेमा गलत बुझाई" :- सुनिल बाबु पन्त

सुनिल बाबु पन्त अधिकांश हिंदुहरुले सरस्वतीलाई व्यावसायिक तालिममा मात्र सिमित राखेका छन् — जो तपाईं स्कुलमा केहि सिक्नु हुन्छ, जागिर पाइएला कि भनेर। सरस्वतीलाई वढिमा, कला (नृत्य (संगित बिधा सम्म जोडिदिन्छौं हामी। सरस्वतीलाई किताब(कलम र पुस्तकालयहरु संग जोडिएको हुन्छ, शिक्षाको दायरा भित्र पर्छिन् उनी। उनी परोहित र कलाकारसंग सम्वन्धित छिन्, जसरी लक्ष्मी ब्यापारिहरु संग र दुर्गा ९अथवा शक्ति० क्षेत्रिहरुसंग सम्बन्धित छिन्। जे भएता पनि, सरस्वती, खास गरी, पहिचान ९वा आत्मज्ञान० संग अधिक नै संबन्धित छिन्। पहिचानको तृष्णा — हामी वास्तवमा कौ हौं रु भन्ने, यसैकारणले ...

महाबुको महिमा :- प्रेमबहादुर शाही

प्रेमबहादुर शाही        हाम्रो माझ प्रत्येक वर्ष उही दिन आउँछ । जसले वर्ष दिनभरीका दुःख र पीडालाई विर्साईदिन्छ । हामी कति भाग्यमानी ! हाम्रो जीवनको सवैभन्दा धेरैे खुसी बोकेर ल्याउछ । जसको महिमा असीमत रहेको छ । दुई जिल्लाको वीच भाग । जुन ठाउँमा पुग्ने जो कोही मानिसहरु पनि मर्माहित हुन्छन । जुन स्थान जनै पूर्णीमाको अघिल्लो दिन ठूलो भेला लाग्ने गर्दछ । कालिकोट र दैलेख जिल्लाको सीमाना पर्ने महाबु आफैमा एक बहुचर्चित ठाउँ हो । समुन्द्री सतहदेखि ४ हजार १ सय ६८ मिटर उचाईमा रहेकोछ । यहा ढुङ्गाबाट उत्पत्ति भएको शिवलिङ्ग छ । जसको दर्शन गर्न लाखौं तिर्थयात्रीहरुको घ...

आध्यात्मिक धन, ज्ञान र शक्ति :- सुनिल बाबु पन्त

देवदत्त पटनायक को यो लेख अंग्रेजी पत्रिका टाइम्स ऑफ इण्डिया को स्तंभ ‘स्पीकिंग ट्री’ मा १२ नवम्बर, २०१० मा प्रकाशित भै सकेको छ। उनको अनुमति सहित म यस लेखको नेपाली अनुवाद गरेर यहाँ प्रस्तुत गर्दै छु। यदि तपाई मूल अंग्रेजी लेख पढ्न चाहनु हुन्छ भने यहां क्लिक गर्नु होस् । हरेक व्यक्ति सुखी हुन चाहन्छ। भोक लाग्दा खाने कुरा केहि नहोस्, सर माथी कुनै छत नहोस्, या भनौं दीनता-विपन्नता को दशा छ भने कुनै पनि मानिस सुखी र प्रसन्नचित्त हुनै सक्दैन । यस्तो दशामा यो स्वाभाविक नै हो कि हामी सुख प्राप्तिका लागि धनकी देवी लक्ष्मीको आराधना गर्छौं । लक्ष्मीको कृपादृष्टि हामीमा पर्...

समिक्षाको मोडमा उभिएको आदिवासी आन्दोलन :- गोबिन्द छन्त्याल

गोबिन्द छन्त्याल नेपालको आदिवासी जनजाति आन्दोलन भनेको विभेद र उत्पीडनको गर्भबाट जन्मिएको आन्दोलन हो । राज्यद्वारा लामो समयदेखि विभेदमा पारिएकाले सृजित संगठित अभियान हो । यो आक्रोश र असन्तुष्टिको अभिव्यक्ति हो । एकल नश्लीय÷जातीय हैकमवाद बिरुद्धको सशक्त प्रतिकार हो । राज्यको नीति, नियत र व्यवहारको अदुरदर्शिताको परिणामको उपज हो, आदिवासी आन्दोलन । देशको राजनीतिक, सामाजिक, सांस्कृतिक, आर्थिक, धार्मिक अवस्थाहरू बदलिएको परिस्थितिमा नेपालको आदिवासी जनजाति आन्दोलन गम्भीर समिक्षा गनुृपर्ने मोडमा उभिएको छ । संविधान जारी पश्चात्को राजनीतिक अवस्था र आदिवासी जनज...

यसकारण हुदैन नेपालमा प्रतक्क्षय राष्ट्रपति निर्बाचन प्रणाली :- मीन बहादुर पण्डित

मीन बहादुर पण्डित    हाल :- दुबई युएई जुनसुकै व्यवस्था वा निर्बाचन प्रणाली अपनाए पनि मुख्य कुरा व्यक्ति सहि हुनु पर्यो । काम गर्ने सैली ठिक हुनु पर्यो । अनी इमान्दार र कर्तब्य निस्ट हुनु पर्यो, भ्रस्ट र स्वार्थि हुनु भएन । उदाहरणका लागि चीनमा सासक आफै चुनिन्छन, तर देश र जनताका लागि इमान्दार भएर काम गर्छन । त्यशैले आज चीन अमेरिकालाई उच्छिन्ने अवस्थामा पुगेको छ । नेपालमा सासक जनता द्वारा चुनिन्छन तर आफु र आफन्ताका लागि काम गर्छन । अनि देशको हालत काँहा पुगेको छ, हामि सबैलाई थाहै छ । संसारमा थुप्रै राजत्रन्त्र, भएका देशहरु पनि धनि छन् र गरिब पनि छन् । संसारमा गणत्रन्...

सन्दर्भ : आक्रमणको वार्षिकोत्सव इतिहासको कालो दिन :- प्रेमबहादुर शाही

प्रेमबहादुर शाही      आज ७२ वर्ष पुरा भई ७३ वर्षमा लागेको छ । दोस्रो विश्वयुद्धको सयममा अमेरिकाले जापानको सहर हिरोसीमा आणविक बम खसालेको । मानव माथि घातक आक्रमण गरिएको थियो । दोस्रो विश्वयुद्ध सामाप्तको अन्तिम साता थियो । सन १९४५ अप्रिल १२ सँगै अमेरिकी राष्ट्रपतीको पद ग्रहण सम्हाल्न पुगेका ह्यारी ट्युम्यानले विश्व परिवर्तन गर्ने एउटा क्रुर निर्णय गरे ।  राष्ट्रपतिको शपथ लिएको केही वेरमैै युद्धमन्त्री हेन्री स्टिम्सले एउटा रहस्यमय खवर सुनाए । आफुहरुले अपत्यारिलो विध्वंसात्मक शाक्ति वान विस्फोटकको विकास भईरहेको परियोजनाको खवर थियो । त्यसको केही दिन...

गोर्खाल्यान्ड आन्दोलनबारे : - मोहन विक्रम सिंह

मोहन विक्रम सिंह –क– भारतस्थित नेपालीहरूलाई दुई भागमा बाँड्न सकिन्छ : प्रथम, भारतमा स्थायी रूपले बस्ने भारतीय नागरिक वा नागरिक बन्नका लागि आवश्यक शर्तहरू पुरा गरी सकेका भारतीय नेपालीहरू† द्वितीय, नेपालबाट भारतमा आएर अस्थायी रूपमा बसेका नेपाली नागरिक, प्रवासी नेपालीहरू । दुवैका बीचमा सामाजिक, सांस्कृतिक, ऐतिहासिक वा भाषागत रूपमा घनिष्ठ सम्बन्ध छ, तैपनि भारतमा दुवैको राजनैतिक स्थितिमा मौलिक अन्तर छ । त्यो अन्तर लाई नबुझीकन भारतका सरकारी वा गैर सरकारी दुवै स्तरमा भारतीय नेपालीहरूलाई नेपालसित जोडेर तथा प्रवासी नेपालीहरूलाई “गोर्खाल्यान्ड आन्दोलन”...

नागरिक तहबाट देखिने नेपाल भारत सम्बन्ध :- सन्तोष खडेरी

सन्तोष खडेरी नेपालको तीन तिर सीमा जोडिएको र खुल्ला सीमा रहेको सबै भन्दा नजिकको छिमेकी देश भारत संगको नेपाल सम्बन्ध सधैंव चर्चामा रहन्छ । नेपाल र नेपालीका लागि राष्ट्रियता र देशभक्ति समेत मापन गर्ने यो सम्बन्ध समय समयमा उतारचढावमा रहिरहन्छ।करिव २०० बर्ष अगाडीको बेलायती उपनिवेशको भारत र राणा शाषित नेपालको सम्बन्ध र करिव ७० बर्ष देखि कायम स्वतन्त्र भारत र राना मुक्त प्रजातन्त्र, पंचायत, बहुदल, लोकतन्त्र र गणतन्त्रात्मक नेपाल बिचको सम्बन्धमा समय समयमा केही अन्तर देखिए जस्तो गरे पनि भारतको नेपाल व्यबहार समग्रमा उस्तै देखिन्छ। सन् १९५० मा राणाकालीन प्रधानमन्त्...

अभिव्यक्ति स्वतन्त्रताको अधिकार संगै जिम्मेवारी बारे समेत सोंच्ने कि ? :- सन्तोष खडेरी

सन्तोष खडेरी    '' हामीले अभिव्यक्ति स्वतन्त्रताको हाम्रो अधिकार बारे धेरै कुरा गर्यौं तर अब हामीले अभिव्यक्ति स्वतन्त्रताको हाम्रो जिम्मेवारी बारे समेत थप कुरा गर्न आवश्यक छ। हामी सबै सुनिन चाहान्छौं तर कुनै अभिप्रायका साथ बोल्नु र ध्यानपूर्वक बोल्नुको भिन्नतालाई स्वीकार गरौं। '' 

नागपञ्चमी पर्व : महत्व र विशेषता : - ज्योतिष पण्डित राजेन्द्र खनाल

ज्योतिष पण्डित राजेन्द्र खनाल हिन्दु धर्ममा लेखिएअनुसार नाग९सर्प० लाई देवताको रुपमा पुजिन्छ, परापूर्व कालदेखि नै विभिन्न पूराण तथा धर्मग्रन्थ आदिमा नागदेवताको विशेष महत्व रहदै आएको पाइन्छ । भगवान शंकरकोआभुषण होस् वा भगवान विष्णुको शय्या होस्, विभिन्न स्थानमा नागको स्वरुप र आकारप्रकार सचित्र देख्न पाइन्छ । पौराणिक कथनअनुसार नागपञ्चमी पर्व कसरी सुरु भयो रु भन्ने सम्बन्धमा पनि विभिन्न धार्मिक ग्रन्थहरुमा लेखिएका कुराहरुलाई आधार मान्दा राजा परीक्षितका छोरा जनमेजयले गरेको सर्पसत्र यज्ञ रोक्नलाई तक्षक नागकै भानिज आस्तिक९जरत्कारु र मनसादेवी सुपुत्र०ले ...

बैकल्पिक राजनीतिक ब्यबस्थामा गैरराजनीतिक पृष्ठभूमिको सम्भावना :- सन्तोष खडेरी

सन्तोष खडेरी   ​राजनीतिमा पछिल्लो समय मौजुदा राजनीतिक ब्यबस्थालाई अर्थहीन किटान गरि बैकल्पिक राजनीतिक धारका नाममा गैरराजनीतिक पृष्ठभूमिका ब्यक्तिहरुको जमात नयाँ दल सहित राजनीतिमा प्रवेश गर्नेको लर्को नेपालमा मात्र होइन संसारभर जारी छ । छिमेकी देश भारतमा सन् २०११ मा भ्रष्टाचार बिरोधि अन्ना नेतृत्वको आन्दोलन बाट निस्किएको एउटा समूहले दिल्लीमा आम आद्मी पार्टी गठन गरि छोटो समयमा लोकप्रियता हासिल गरि सदनमा प्रतिपक्षी बिना नै सत्तारोहण सम्म गरेपछि नेपालमा समेत यसको बहसले जोड समात्यो र अन्ततः विभिन्न चरणमा बैकल्पिक राजनीतिक दलका रुपमा नयाँ शक्ति खुले झन्...

NRNA US चुनाब, हावाको दौड, ढुंगा पिट्ने के सी, फुर्सदमा पछुताउने जन्ती

कृष्ण के.सी. क्यालिफोर्निया हाम्रो बानी भनेको कुनै पनि कुराको जरो र चुरोमा आफैं नहेर्ने अनि हावामा दौडने, पढ्न भन्दा सोध्न तिर लाग्ने त्यो पनि तीन न तेह्रका नेता भनाउँदा संग। अनि तिनै नेता भनाउदाहरुले आफ्ना स्वार्थ अनुरुप जे व्याख्या गर्छन त्यही मानेर हिंड्ने। वास्तविकता एकातिएर हुन्छ, हामी भने तेसै-तेसै हावामा उफ्रने र ढुङ्गा जस्तो सारो चिजलाइ पनि मुड्कीले पिट्ने प्रयास गर्छौ। कालन्तरमा नतिजा आउँदैन र पछुताउनु पर्छ । यहि हो हामी नेपाली अमेरिकी समाजको नियति।

"परिवर्तन कि यथास्थिति" :- प्रतिक पान्डे

चितवनको स्थानीय र अमेरिकाको NRN निर्वाचनलाई तुलना गर्न मन लाग्यो। नेपाली काँग्रेसले एकलौटी जित्न सक्ने ठाउँमा अप्राकृतिक, अस्वाभाविक र अलोकप्रिय गठबन्धन गर्यो, एक ऐतिहासिक भुल। एउटा सच्चा काँग्रेसीलाई पाखा लगाइयो, अर्को ऐतिहासिक भुल। र अन्य सच्चा काँग्रेसीहरुलाई घाँटी निमोठेर माओबादीलाई भोट हाल भन्ने बाध्य बनाइयो, अर्को ठुलो ऐतिहासिक भुल। स्मरणीय छ, जेष्ठ २३, २०६२ मा त्यहि चितवनमा माओबादीले सर्वसाधारण जनता चढेको बसमा बम बिस्फोटन गराएर करिब ४० जनाले ज्यान लिएको थियो भने ७० भन्दा बढी घाइते भएका थिए। त्यो पिडा ति चितवनका जनताहरुले कसरि भुल्न सक्थे? निर्दोष सर्...

प्रधानमन्त्री तहबाट वैदेशिक रोजगारीका समस्यामा कुनै उपलब्धि नभए अन्यबाट के आश गर्ने नागरिकले ?

सन्तोष खडेरी    "काबूलमा भएको घटनामा तत्कालीन प्र.म. ओलीको पहलकदमीबाट वैदेशिक रोजगारीको क्षेत्र ब्यबस्थित हुने आशा जगाएका जनतामा ओली नेतृत्वको सरकारले बिवादास्पद छविका मेनपावर व्यावसायिलाई नै राजदूत सिफारिस गरि नागरिकका समस्यामा झन् समस्याको मूल फुटाई बढाईदिए । बिदेशका जेलमा रहेकाको तथ्यांक संकलन गर्ने , मृत्युदणडको सजायको हकमा "ब्लड मनी" बाफतको रकममा सरकारले बीउ पूँजी उपलब्ध गराउने , पासपोर्टको शुल्क कटौती , विमा रकममा वृद्धि लगायतका स-साना प्रयास द्वारा वैदेशिक रोजगारका समस्याहरुमा जनताको मनमा उनको गम्भीरताको आभाष हुँदै गर्दा उनले पनि ओली ...

अन्तराष्ट्रीय नेपाली साहित्य समाजको २०४ भानु जयन्ति :-- बिष्णु सिंह (बैजु)

बिष्णु सिंह ( बैजु )   साहित्यिक संस्थामा  खेत जोत्ने, हली गर्ने, गाई गोठाला देखी बरीष्ठ्तम बौधिक हैशियत बोकेका  ब्यक्तित्व हरु जम्घट हुने गर्छ । त्यस्तो संस्था नेतृत्व ​गर्ने समुहले  संस्थाको बनावटलाई रामृरी चिनेर्, साहित्यको बिकास गर्न सक्ने छ्मता राख्नु पर्द्छ । हिजोका दिनमा जुन ल्याकतकले नेतृत्व गर्थे आज पनि  त्यसैले गर्न सक्छ भन्नु गलत धारणा हुनेछ ।  कुनै पनि संस्थामा कोही अनिवार्य हुँदैन । केवल  संस्थाको उदेस्यलाई बढाउन सक्ने ब्यक्तिको क्षमता अनिवार्य हुन्छ । त्यसकारण  त्यस्तो क्षमता हुने जो कोही संस्थामा सजिलै आउन   सक्ने बातावरण  हु...

कमजोर होइन , संस्थालाइ बलीयो बनाउन चुनाब लडौं –राम सी पोखरेल

एनआरएन अमेरिका निर्वाचन : कमजोर होइन, संस्थालाइ बलीयो बनाउन चुनाब लडौं - राम सी पोखरेल    उमेदवारी दर्तासँगै  एनआरएन अमेरिकाको निर्वाचनले तीव्रता लिएको छ । जसले जुन पदमा उमेदवारी दिए पनि सबैको ध्यान, अब आफु कसरी बिजयी हुने भन्नेतर्फ केन्द्रित छ , जुन स्वाभावीक पनि हो । सामाजीक उत्तरदायीत्व बहन गरेर निश्चीत उदेश्य र लक्ष्यकासाथ  अगाडी बढन खोज्नुलाइ स्वागतयोग्य नै मान्नु पर्छ । 

नागपञ्चमी पर्व : महत्व र विशेषता : ज्योतिष पण्डित राजेन्द्र खनाल

ज्योतिष पण्डित राजेन्द्र खनाल हिन्दु धर्ममा लेखिएअनुसार नाग (सर्प) लाई देवताको रुपमा पुजिन्छ, परापूर्व कालदेखि नै विभिन्न पूराण तथा धर्मग्रन्थ आदिमा नागदेवताको विशेष महत्व रहदै आएको पाइन्छ । भगवान शंकरको आभुषण होस् वा भगवान विष्णुको शय्या होस्, विभिन्न स्थानमा नागको स्वरुप र आकारप्रकार सचित्र देख्न पाइन्छ ।

"जब शेरबहादुरहरु जनतालाइ हप्काउछन " :- लक्ष्मण सिटाैला

लक्ष्मण सिटाैला       आफ्नो सबै बम्शजको बिनास पछि पान्डवहरुलाइ पृथ्वी लोकमा बसिरहन गाह्रो भयो । र एक दिन धर्मराज युधिस्ठर सग ज्युदै स्वर्ग जान भनेर द्रौपती सहित पाँच पान्डव उत्तराखन्ड  लागे। बाटोमा जाँदै गर्दा अग्निदेव सग भेट भयो र अर्जुनले काधमा बोकेको धनु देखे र अर्जुनलाई भने -"स्वर्गमा कस्लाइ जित्नुछर र कस्लाइ मार्नुछर अर्जुन यो धनु बोकेर लैजादै हुनुहुन्छ यो धनु यतै फ्याक्नु" भनेर फ्याक्नु लागाए। हिड्ने क्रममा  पहिला द्रैपती हिउँमा चिप्लिएर मरिन। युधिस्ठर बाहेक सबै हिम आधिमा चिप्लिएर मरे। बाकी रहे  युधिस्ठर र कुकुर । इन्द्रदेवले कुकुर लिएर स्व...

देशको अार्थिक उन्नति नचाहि अाफ्ना नाता गोता :- माधब गैरे पाल्पा ,युएई

माधब गैरे पाल्पा  हाल युएईबाट  नेपालको सम्विधान २०७२ कार्यन्वयन गर्नका लागि आबस्यक स्थानीय तह निर्वाचन २०७४ को पहिलो तथा दोस्रो चरणको मत परिणाम सार्वजनिक भएको छ। देशको आर्थिक उन्नति नचाहि आफ्ना नाता घर परिवार लाई राजनीतिमा ल्याउने र राज्यको ढुकुटी सखाप पार्ने नियतले भरतपुर महानगरपालिका अझ अन्वल भए ता पनि दोस्रो तहको निर्वाचन परिणाम सार्वजनिक भएको छ। जम्मा ७४४ निर्वाचन स्थान मध्य पहिलो चरणमा २८३ तथा दोस्रो चरणमा ३३४ स्थान निर्वाचन समाप्त भए लगत्तै अहिले सबैराजनीतिक दलले आफुलाई जनताले दिएको स्थान तुलना गरिरहेका छन। निर्वाचनहरू सरसर हेर्दा जेठो पार्...

कुची,रंड्ग र डि बी सारू :- बिकास थापा,हेरिसबर्ग ,अमेरिका

बिकास थापा, हेरिसबर्ग , अमेरिका राजनीति,जात र धर्म यी तिन कुराबाट सधै परै बस्न खोज्ने चित्रकलामा पोख्त डि बि सारू चित्रकलामा नेपाली डायस्पोरामा मात्र होइन अमेरिकीहरू माझ पनि चिरपरिचित र छोटो समयमै छुट्टै आफ्नो परिचय बनाउन सफल चित्रकार मानिनुहुन्छ उहाँ । वि।सं। २०३० साल असोज १८ ( सन् १९७३ सेप्टेम्बर ३ ) मा  भुटानको बेतिनि ब्लकमा जन्मिएका हुन् डी बी सारू । बाल्याअवस्थामा राम्रो शिक्षा दिक्षा लिन नपाए पनि आफ्नै मेहनत र बलबुताले आफ्नो मन मस्तिष्क कुची ,कलम र रंड्ग तिर लगाएर अक्षरकला ,चित्रकला भित्र कुची र रंड्ग मार्फत आफ्नो भाव,संवेदना ,खुसी,आँशु र मुस्कान पोख्न...

स्थानीय निर्वाचनमा राष्ट्रिय जनमोर्चाको विजयको राजनीतिक महत्व :- मोहनविक्रम सिंह

लेखक:- मोहनविक्रम सिंह स्थानीय निर्वाचनका दुईचरणका चुनावहरू सम्पन्न भएका छन् । समग्र रूपमा विचार गर्दा राजमोका त्यस प्रकारका उपलब्धिहरू सामान्य र सीमित छन् । तै पनि राजनीतिक दृष्टिकोणले तिनीहरूको तात्कालिक रूपमा मात्र होइन, दीर्घकालिन रूपमा पनि ठूलो महत्व छ । अन्य विभिन्न राजनीतिक दल वा सङ्गठनहरूले देशव्यापी रूपमा जेजति विजय प्राप्त गरेका छन्, त्योभन्दा राजमोले प्राप्त गरेको विजयको कैयौँ गुणा बढी राजनीतिक महत्व छ । राजमोले जम्मा गाउँपालिकाहरू मध्ये बाग्लुङमा १ अध्यक्ष र २ उपाध्यक्ष, प्यूठानमा २ अध्यक्ष र २ उपाध्यक्ष, गुल्मीमा १ उपाध्यक्षका उम्मेदवारहरू...

संघीयताको आभास :- प्रेमबहादुर शाही

प्रेमबहादुर शाही  देशमा संघीयता सहितको लोकतान्त्रीक गाणतन्त्र आयो । संघीय संविधान जारी भयो । तयसको कार्यान्वयन भनेको पहिलो स्थानीय तहको निर्वाच गराउनु थियो । सरकारले करिव दुई दर्शक पछि स्थानीय तहको निर्वाचन गर्न विभिन्न चरणहरु तयार ग¥यो । देश भरी एउटै चरणमा स्थानीय निकार्यको निर्वाचन गराउनु पर्नेमा त्यो काम सरकारले गर्न सकेन ।  तीन चरणमा निर्वाचन हुने गरी आफ्नो काम अघि बढायो । पहिलो चरको निर्वाचन शान्तिपूर्ण रह्यो । दोस्रो चरणको निर्वाचन सम्पन्न भयो । तर दोस्रो चरणको निर्वाचनको मदगणना कार्य जारी रहेको छ । तेस्रो चरणको निर्वाचनको मिति सरकारले तोकिस...

“खस दमाईको पंचेबाजा खसआर्य जातिको परंपरागत शान “ :- बिष्णु सिंह (बैजु)

बिष्णु सिंह ( बैजु)  आर्य खस जाती - काला जाति, मंगोलियन जाती -  भने झै पृथिविमा एक मानव जातिका हुन । आर्यखस जातिका बाहुन्,छेत्री, ठकुरि, दमाई, कामी सार्कि, गाईने युरोपबाट एशियामा आप्रवाशी हुन आएका हुन । त्यसैले त यिनको शारिरिक्, रुप रंग, भाषा,रहन्-सहन मिल्द्छ । एकै जातिका भएकाले यिनिहरु एकै क्षेत्र वा स्थानमा यि सबै जातिका मानिसहरु बस्द्छ्न । पंचेबाजा आर्य खस जाती, जो मुख्यतया पहाडमा बस्द्छ्न, पहाडियाहरुको परंपरागत बाजा हो । यिनिहरुको उत्पती थलो युरोप हो । यिनिहरु चलाक र बिवेकशिल भएकोले दक्षिण यसियाको मानिसलाई पराजित गरी शासन गर्न सफल भए । तर पछी आफ्नै जाती भित्र सा...

"अस्ट्रेलियामा पहिलो चोटि लेसबियन देख्दा " :- लक्ष्मण सिटाैला

लक्ष्मण सिटौला १९९८ तिरको कुरा हो । अर्थात आजभन्दा १९ बर्ष अगाडिको परिघटना । सिडनी सेन्टरको बकिङघाम रोडमा कोठा थियो। नेपाल बाट गएको एक दिन मात्रै भएको थियोे । हन्कङ देखि सिडनी एयर्पोट सम्मको करिब १० घन्टाको लगातार उडानले गलेको शरीरमा फुर्ती आएकै थिएन। निन्द्रा थकाइ र आलस्यले बिथोलिरहेको थियो । हङकङ बाट राती दस बजे क्याथे प्यासिफिकमा उडेपछि मौसम प्रतिकुलताका कारण  करिब पैंतालीस मिनेट सम्म आफु चढेको जाहाज हल्लिरह्यो। यो हल्लाइले पनि आत्तिएको मन शान्त हुन सकिरहेको थिएन। तर क्याथेका उडान कर्मचारीहरुको उडान ब्यवस्थापन र यात्रुसग गरिने ब्यवहारले त्यो पैंताल...

स्थानीय निर्वाचन : समस्या र सम्भावना :- मोहनविक्रम सिंह

लेखक :- मोहनविक्रम सिंह सत्तापक्ष वा सङ्घीयताका पक्षपातिहरूले स्थानीय निर्वाचन भएपछि सङ्घीयताको आधार तयार भयो भन्ने दावी गरिरहेका छन् । त्यो दावीमा सत्यता छैन । संसारका एकात्मक प्रणाली भएका देशहरूमा पनि स्थानीय निर्वाचनहरू हुने गरेका छन् । स्वयं नेपालमा पनि २०४६ सालपछि बहुदलीय व्यवस्था अन्तर्गत दुईदुईपल्ट स्थानीय निर्वाचनहरू सम्पन्न भएका थिए, जब कि त्यो बेला देशमा सङ्घीय व्यवस्था थिएन ।   

प्रतिष्ठित पत्रकार :- प्रेमबहादुर शाही

प्रेमबहादुर शाही  यो पंत्तिकारले माथि उल्लेखित शिर्षक लेख्न नहुने हो, तर संयोगले लेख्नु पर्ने भयो । प्रतिष्ठितको अर्थ इज्ज्त, मान मर्यादा, सम्मानित र पुरारुपले ​स्थापित भएको भन्ने अर्थ लाग्छ । पत्रकार पेशा पनि एउटा आफैमा प्रतिष्ठित र मर्यादित पेशा हो । राज्यले पनि पत्रकारिता क्षेत्रलाई चौथो अङ्ग घोषणा गरेको छ । पत्रकार भनेको समाजमा ऐना हो, ऐनाले जस्तो बस्तु छ, त्यस्तै देखाउछ ।  ऐनासँग कुनै स्वार्थ हुदैन । संसारमा कुनै वस्तुसँग सधै सत्यता छ भने, त्यो सत्यता ऐनासँग छ । ऐना र पत्रकार भनेका एउटै रथका दुई पांग्रा हुन । पत्रकारले आफ्नो आँखा अगाडि जे देख्छ, सधै त्...

स्थानिय सरकारले स्थानीय विकासको थालनी गर्दा ध्यान दिनुपर्ने:- डा मानवहादुर बीके

डा. मानवहादुर बीके  संघीय संरचना अनुसार स्थानीय सरकारको निर्वाचन भैरहेको छ । यही बेला पूजीगत खर्च आधा भन्दा कम हुदा पनि देशको कूल गार्हास्त उत्पादन भने करिव ७.५  % ले बृध्दी हुने भएको छ। यसले नागरिकमा ठूलो आशा पलाएको छ।  भूकम्प पीडित लाई वितरण गरिएको राहत रकम र विधुत आपूर्ति मा आएको सूधार नै यो बृध्दीको मूख्य कारक ठानिएको छ। स्थानीय तहको निर्वाचन सकिई विनियोजित बजेट अनुसार काम भएमा आगामी केही वर्ष करिव ८ ​% को हाराहारीमा आर्थिक बृध्दी कायम रहन सक्छ। यसो भएमा विश्व मै हामी अर्थिक बृध्दी बढी हुने पहिलो ( हाल तेश्रो स्थान, इथियो पिया पहिलो ) मुलुक ब...

दुराडाँडा परिबर्तनको नयाँ कोषे ढुड्गा - श्री हे शे होइतोइ बौद्ध गुम्बा :-

बिकास थापा, हेरिसबर्ग ,अमेरिका लमजुड्को दुराडाँडा भन्नसाथ दुरा जातिहरूको एेतिहासिक थाकथलो ,खजे दुरा र त्यस समयको लमजुड्गमा शाह बंशिया राज्या स्थापना गर्ने एक एेतिहासिक यूग पुरूष भनि हामी सधै इतिहास समझन्छौ । नेपालको महत्वपूर्ण इतिहास खोज्ने नै हो भने धेरै टाढा जानु पर्दैन । स्याड्जा बाट शाहबंशिया राज ल्याएर लमजुड्को सिंदुरे ढुड्गामा सिंदुर जात्रा गराई लमजुड्मा शाहवंशको स्थापना गर्ने १५ औ शताब्दिका यूग पुरुष मध्ये एक थिए खजे दुरा । सायद उनकै थाकथलो उनैका साख सन्ततिले खनिखोस्री आज सम्म हराभरा बनाएको नेपालकै एक चिरपरिचित ठाउँ हो दुराडाँडा । दुरडाँडाको फेदी प...

राजनीतिक अस्थिरता र संविधानको दोष :- बद्रिनरसिंह के.सी.

(०७४ जेठ २८ गते आइतवार राजधानी दैनिकमा प्रकाशित भएको हो।) बद्रिनरसिंह के.सी. गलत बिऊ रोपेर सही फल खोज्दा पाईँदैन । संविधानसभाले २ वर्षअघि नै बनाएर लागु गरेको संविधान आज झन्झन् विवादको भूमरीमा पर्दैछ । विवादमात्र होइन यो संविधान यसैका स्रष्टाहरूलाई घाँडो हुँनथालेको देखिन्छ । यही यथार्थलाई लेखकजस्ता कयौँ नागरिकले समयमै सचेत गराउँदै, “......मुलुकले थेग्न नसक्ने परिवर्तन र नेताहरूले बोक्न नसक्ने भारी एकैपटक लाद्नु हुँदैन......” भन्नेहरूलाई ‘प्रतिगामी’, ‘पुनरुत्थानवादी’, ‘प्रतिक्रियावादी’......जस्ता अनेक विशेषण र उपाधि दिने काम भयो । तर जतिसुकै आकाश–पात...

नेपालको कर प्रणाली संघीयता र रास्ट्र गौरवका आयोजना :- लक्ष्मण सिटाैला

नेपालको कर प्रणाली संघीयता र रास्ट्र गौरवका आयोजना :- लक्ष्मण सिटाैला   जसरी उजाड रुखमा चरिले पनि गुड लगाउदैन जसरी पानी बिनाको नदी हुदैन जसरी मुटु बिनाको शरीर  हुदैन  त्यसैगरी कर बिनाको मुलुक समृद्ध हुदैन ।    जनता बाट उठेको कर सभासदलाइ तलब खुवाउन मात्र उपयोग हुन्छ भने, नेताका असाध्य रोग निको पार्न मात्र खर्च हुन्छ भने अनि पाँच तारे होटेलमा भावी योजनाको बारेमा मिटिङमै मात्र खर्च हुन्छ भने किन तिर्नि कर जनताले सरकारलाई? 

एनआरएनएमा युवा शक्त्ति :- सर्बज्ञ वाग्ले

युवा तथा युवती भन्नाले तरुण अर्थात् जवानीले नछाडेको र बुढायाईले नछोएको व्यक्त्ति भन्ने बुझिन्छ । कुनै समयको सीमाभित्र बालक,युवा वृद्ध मानिने पुस्ता मध्ये सबै भन्दा तन्नेरी युवा तथा युवती जवान स्त्री तरुनी आदिलाई पनि युवा नै भनिन्छ । जसको उमेर सोह्र वर्ष माथि र चालिस वर्ष मुनिको कलकलाउँदो हुन्छ  । युवा शक्त्ति संसारको कुनै पनि देशमा त्यस देशको भविष्य बनेर जन्मन्छ र वर्तमान पनि त्यही हुन्छ । त्यस देशले अर्थात् समाजले आँफ्ना जन्मदै र हुर्कन्दै गरेका सन्ततिलाई हेरेर आँफ्नो सुन्दर भविष्यको कल्पना गर्न सक्छ । हाम्रो नेपाली डायस्पोराको समाजमा पनि बढदै गरेको वर्त...

सिद्धान्त र ब्यबहारको बीचमा भिन्नता :- कल्पना पौडेल "जिज्ञासु "

कल्पना पौडेल "जिज्ञासु " गैडाकोट, नवलपरासी मेरो सुरुदेखि नै बामपन्थी विचार भएका व्यक्तिहरु सँग संगत रह्यो । त्यसैले कम्युनिष्ट पार्टीका घोषणा पत्र र मार्क्स एड्गेल्स लेनिन , माओका जीवनीहरु पढे । पढी सकेपछी कम्युनिष्ट पार्टीको निर्देशनमा संगठनमा बसेर काम गर्न मन लाग्यो । मलाई देशभित्र र विदेशमा यसरी काम गर्ने अवसर पनि मिलेको थियो । त्यतिखेर मलाई कम्युनिष्ट पार्टीभित्र कम्युनिष्ट नैतिकता र प्रगतिशील सस्कृति अनुरुप काम भएको होला भन्ने लागेको थियो विदेशको बसाइ सिध्याएर नेपाल फर्केपछि नेपालका सबै कम्युनिष्ट पार्टीका प्रमुख नेताहरु संग घुलमिल हुने ...

शिक्षा सुशासन र नेताको शैक्षिक योग्यता :- लक्ष्मण सिटौला

लक्ष्मण सिटौला नेपालको साक्षरता करिब ५२ प्रतिशत पुगिसकेको छ। शय जनामा बाउन्न जना शिक्षित रहेको हाम्रो देशमा ती बाउन्न जना शिक्षित लाई बिर्सेर बाकी अठचालीस जना अशिक्षित मान्छेलाई नेता चुन्नु भन्ने सरकारको आदेश छ। नगरपालीकाको मेहरमा उठने नेताले कुनै शैक्षिक डिग्री हासिल  गर्न नपर्नु अथवा निरक्षरता उस्को चुनावमा भाग लिने योग्यता हो भने साक्षरता किन बढाउनु पर्योरु बन्द गर्नुस स्कुल कलेज युनिभर्सिटी र अरु शैक्षिक सस्थानहरु। शिक्षामा यति धेरै लगानी गर्ने सरकारी , गैर सरकारी सस्था लगाएत दातृ निकाएहरुको अभियान  सबै डुबेकै हो भन्ने कुराको प्रमाण हाम्रा  नेता ...

एनआरएन अमेरिकाको महासचिव पदमा किन निर्विकल्प उमेदवार बने महेश कुमार मल्ल

बिकाश थापा, पेन्सिलभेनिया बिगत १० बर्षदेखी अमेरिकाको न्यूयोर्कमा बसोबास गर्दै आउनु भएका एक यूवा समाजसेवी हुनुहुन्छ महेश कुमार मल्ल । उहाँले यस गैर आवासिय नेपाली संघ राष्ट्रिय समन्वय परिषद अमेरिकाको आसन्न निर्बाचनबाट बन्ने २०१७/२०१९ सम्मको कार्यकालको लागी महासचिव जस्तो जिम्मेवारी पूर्ण पदमा आफ्नो उमेदवारी घोषणा गर्नु भएको छ । उहाँ न्यूयोर्कमा बसेर थुप्रै सामाजिक संघ संस्थामा आबद्द रही स्वयंसेवक भएर र त केही संस्थाहरूको महत्वपूर्ण जिम्मेवारी लिएर पनि काम गरिसक्नु भएको छ । उहाँ लामो समय देखी सामाजिक सेवामा सरिक र क्रियाशील रहँदै आउनु भएको एक चिरपरिचित ब्य...

भरतपुर काण्ड :– मोहनविक्रम सिंह

लेखक :– मोहनविक्रम सिंह भरतपुरको नगरपालिकाको चुनावको मतगणनाको सन्दर्भमा घटेको घटनाले गम्भीर अर्थ राख्दछ र त्यसका कैयौँ दूरगामी प्रकारका परिणामहरू हुनेछन् । त्यसले नेपालको राजनीति, लोकतन्त्र र निर्वाचन प्रणालीमा नै गम्भीर असर पुर्‍याउने छ । यो आम रूपमा थाहा भएको कुरा हो कि भरतपुरको नगरपालिकाको चुनावमा माओवादी केन्द्र र नेपाली काङ्ग्रेसको गठबन्धनका उम्मेदवारको जित सुनिश्चित गर्न माओवादी केन्द्रका कार्यकर्ताहरूले मतपत्र च्यात्ने काम गरेका थिए । त्यसका पछाडिको उनीहरूको उद्देश्य पुनः मतदान गराउनु थियो । त्यो घटनाको तुरुन्तैपछि माओवादी केन्द्र र ने।का। ...

तराईको न्यानो बचेन भने हाम्रो अखिल अखण्डता भत्किने छ :- लक्ष्मण सिटौला

लक्ष्मण सिटौला थुप्रै मावोवादीमा बिभक्त छौ हामी - बैद्द्य, प्रचण्ड , बाबुराम, बिप्लव अनि हामी थुप्रै एमालेमा तितर बितर छौ झलनाथ ,माधवकुमार र केपी वली अनि थुप्रै काग्रेसमा टुक्राटुक्रा छौ देउवा , पौडेल , सिटौला । जसरी पार्टी चोइटिएर धुजा भएका छन त्यसगरी देश टुक्राटुक्रा पार्न पनि उद्यत छौ हामी । आची गर्न जादा खेरि लोटा लिएर जा भनेर सम्झाउन पर्छ हाम्लाइ भारतले नत्र भित्री कपडाले आची पुछ्दै फर्किन्छौ हामी आफ्नै दैलोतिर । पन्चायत ब्यावस्था नै ठिक छ भनेर ४७ सालको सम्बिधान फर्काउन तिर लागेका छौ । अहिलेको सम्बिधान बिश्वको उदाहरणमा उत्कट उत्कृष्ट भनी हामी सबैले सम्शद...

शिक्षित बिरामीका कुरुवाको त्यस्तो प्रस्तुति........:- डा. श्रेया सापकोटा

डाक्टर श्रेया सापकोटा  सायद यस्ता घटना अस्पतालमा काम गर्ने डाक्टर वा नर्स जो कोहीलाई नौलो नलाग्ला । बिरामीको कुरुवाले चर्को स्वरमा कराउने वा गाली गर्ने घटना प्राय  भइरहन्छ अस्पतालतमा । तर गालीको पनि हद हुन्छ ।  विना अर्थ बिरामीको कुरुवाहरुबाट देखाइने रिसले गम्भीर अवस्था समेत सिर्जना हुन सक्छ ।  म काम गर्ने अस्पतालमा गत मंगलवार यस्तै एउटा घटना भयो जसलाई लिपीबद्ध गर्न म बाध्य भएको छु ।  अस्पताल जस्तो संवेदनीशल ठाउँ, त्यसमाथि म काम गर्ने  क्यान्सर वार्ड ।  नम्र बोली र बिरामी प्रतिको कर्तव्य राम्रोसँग बुझेका छौं हामीले, त्यो वार्डमा काम गर्ने जो कोह...

एनआरएन अमेरिकाको अवको गन्तव्य कता ? बिकास थापा

बिकास थापा, पेन्न्सलभेनिया बिश्वभर प्रजातन्त्रको उदाहरण बनेको देश हो अमेरिका । जहाँ बसोबास गर्ने नेपाली मुलका हामी नेपाली अमेरिकनहरू। हाम्रो यति सानो जनसंख्या यति ठूलो देशमा छरिएर रहे पनि हामी हाम्रा आफ्नै बिभिन्न संघ संस्थामा आबद्द छौ । केही प्रतिशत अपवाद हौला ।  यी संस्थामा आबद्द भएर संगठित हुनु हाम्रो मुलउदेश्य भनेको हाम्रो समुदायको उन्नति,प्रगति र समुदायलाई संगठित बनाउँनु नै हो । एनआरएन अमेरिकाले अमेरिकाभर छरिएर बसेका नेपालीहरूलाई संगठित बनाउँन पक्कै पनि महत्वपूर्ण भूमिका अबश्यपनि खेलेको छ । अमेरिकामा बस्ने सबै नेपालीहरू आफ्नो हकअधिकारको लागी सब...

प्रचण्डको प्रधानमन्त्रीत्वकालको मूल्याङ्कन :– मोहनविक्रम सिंह

लेखक:- – मोहनविक्रम सिंह माओवादी, एमाले र ने।का। समेत ०६२–६३ को आन्दोलनका पक्षधर शक्तिहरू हुन् । गणतन्त्रको स्थापना, धर्म निरपेक्षता र संविधानको निर्माणमा समेत उनीहरूको महत्वपूर्ण योगदान रहेको छ । त्यसकारण हाम्रो शुरुदेखि नै यो मत रहेको थियो कि जुन राजनीतिक शक्तिहरूले आपसमा एकता कायम गरेर संविधानको निर्माण गरे, संविधानको कार्यान्वयनको बेलामा पनि उनीहरूले मिलेर काम गर्नुपर्छ । तर त्यस्तो हुन सकेन । भारतले पहिले शुशिल कोइराला लाई प्रधानमन्त्रीको प्रलोभन दिएर फुटायो भनेपछि त्यही प्रकारले प्रचण्डलाई पनि फुटायो र त्यस्तै आन्दोलन र संविधानको निर्माणको क्र...

पारदर्शी, बिधि र बिधान अनुसार चुनाव हुनु पर्छ :- बिकास थापा

बिश्वको सबैभन्दा बिकसित ,प्रजातान्त्रिक र कानुनि देश अमेरिकामा एनआरएन अमेरिकाले पैसा तिरेर सदस्यता बन्दा सदस्यहरूलाई एउटा परिचय पत्र समेत उपलब्ध गराउँदैन । बिश्वलाई प्रजातन्त्रको सबक सिकाउने,एउटा कानुनि र शिक्षित देशमा बस्नेहरू खुलमखुला फर्जि मतदाता बनाएर एउटा कोठामा बसेर एकै ब्याक्तिले हालेको भोटले एनआरएन अमेरिकाको अध्यक्ष बन्छन् र अबिर जात्रा गर्छन् अनि हामिले जितेऊ भनि मख्ख पर्छन् ,खादा ओढ्छन् । यो गर्छौ ,त्यो गर्छौ भनिदियो गर्ने बेलामा शून्य । अर्का मध्ययुगिन महान पत्रकारहरू पहिल्यै सुनिश्चित बिजयको ढोलपिट्न तमतयार भएर बसेका हुन्छन् । सुनिश्चित बि...

तपाईंको खबर

तपाईंसँग कुनैपनि खबर, लेख, सुझाव, कार्यक्रम वा अन्य कुनै जानकारी आदि छ भने कृपया

janapukar@gmail.com मा पठाउनुहोला ।

Top